Επωνύμως…

Πόσο θα ακριβύνουν οι αγορές από την... Temu; Λογικό το ερώτημα, από τη στιγμή που στα δέματα από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης προστέθηκε μία ακόμη χρέωση. Προσωπικά, όμως, βρίσκω πιο ενδιαφέρον ένα άλλο ερώτημα. Πόσα ελληνικά ηλεκτρονικά καταστήματα είναι έτοιμα να διεκδικήσουν παραγγελίες που μέχρι χθες θεωρούσαν χαμένες; Διότι, κατά την άποψή μου, εδώ υπάρχει μία ευκαιρία για τους Έλληνες εμπόρους, ειδικά σε προϊόντα μικρής αξίας.

Όπως είναι γνωστόν, από την 1η Νοεμβρίου ισχύει τέλος διεκπεραίωσης 2 ευρώ για κάθε διακριτό είδος, όπως αυτό δηλώνεται στο τελωνείο. Στις αποστολές έως 150 ευρώ όπου εφαρμόζεται και ο προσωρινός δασμός των 3 ευρώ, η συνολική επιβάρυνση μπορεί να φτάσει τα 5 ευρώ ανά τελωνειακό είδος.

Περισσότερα: Η ευκαιρία των ελληνικών e-shops

Τα νούμερα το έδειχναν από καιρό – τώρα ήρθαν και οι (κάποια αντίδραση έπρεπε να υπάρξει) αποφάσεις, για να ‘δέσει το γλυκό’. Για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στην εκπαίδευση ο λόγος, που μάλλον δεν είναι η ενδεδειγμένη τα τρία-τέσσερα τελευταία χρόνια. Ή, τουλάχιστον, ο τρόπος που σήμερα την αξιοποιούμε ‘ρετάρει’ -που λέγανε οι παλιοί μηχανικοί αυτοκινήτων- επιβάλλοντας άμεσες (έτσι κι αλλιώς, αργήσαμε) παρεμβάσεις σε τοπικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτές, λοιπόν, ήρθαν και μένει πλέον να δούμε αν οι γνωστοί γραφειοκρατικοί και βραδυκίνητοι οργανισμοί θα τις ‘περάσουν’ γρήγορα στη βάση…

Μόλις την περασμένη εβδομάδα, στις 5 Νοεμβρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε δέσμη μέτρων με στόχο την αντιμετώπιση της μείωσης των βασικών δεξιοτήτων, κάτι που φαίνεται πεντακάθαρα στους σημαντικά επιδεινούμενους δείκτες της γνωστής και μη εξαιρεταίας έρευνας PISA. Η ανάλυση των αποτελεσμάτων για το 2025 έδειξε ότι το 33,9 % των νέων ηλικίας 15 ετών στην Ευρώπη παρουσιάζουν χαμηλές επιδόσεις στα μαθηματικά, το 31,3 % στην ανάγνωση και το 25,9 % στις θετικές επιστήμες.

Περισσότερα: Μήπως πρέπει να το 'πάρουμε αλλιώς' με το ΑΙ;

Κάθε χρόνο τέτοια εποχή, η συζήτηση για το ηλεκτρονικό εμπόριο περιστρέφεται γύρω από τα ίδια θέματα. Πόσο μεγάλες θα είναι οι εκπτώσεις της Black Friday, πόσοι καταναλωτές θα αγοράσουν online και σε ποιο ύψος θα φτάσει ο τζίρος. Προσωπικά, θα ήθελα να δω και μία άλλη συζήτηση: πόσες από αυτές τις πωλήσεις θα παραμείνουν τελικά πωλήσεις; Διότι ανάμεσα στο «η παραγγελία σας ολοκληρώθηκε» και στο κέρδος ενός ηλεκτρονικού καταστήματος μεσολαβούν αρκετά περισσότερα απ’ όσα συνήθως υπολογίζουμε.

Ένα από αυτά είναι οι επιστροφές. Ο καταναλωτής παραλαμβάνει, δοκιμάζει, αποφασίζει ότι το προϊόν δεν του κάνει και το στέλνει πίσω. Μία διαδικασία που στην οθόνη του κινητού μπορεί να απαιτεί μερικά πατήματα, αλλά για το κατάστημα σημαίνει μεταφορικά, παραλαβή, έλεγχο, ενδεχομένως νέα συσκευασία και επανατοποθέτηση στο απόθεμα. Εφόσον, βέβαια, το προϊόν μπορεί να πωληθεί ξανά στην αρχική του τιμή.

Περισσότερα: Το δύσκολο στο ηλεκτρονικό εμπόριο αρχίζει μετά την πώληση

Δεν χωράει αμφιβολία ότι το μεγάλο διεθνές γεγονός αυτής της εβδομάδας είναι οι αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές, της Τρίτης, 3 Νοεμβρίου. Αυτές οι γραμμές γράφονται λίγες ημέρες νωρίτερα και προφανώς, ο οικοδεσπότης σας δεν γνωρίζει εκ των προτέρων τα αποτελέσματα και το τι θα συμβεί στη Βουλή των Αντιπροσώπων και στη Γερουσία. Δηλαδή, εάν οι Ρεπουμπλικάνοι θα διατηρήσουν τη σημερινή πλειοψηφία τους στα δυο Σώματα του Κογκρέσου ή θα τη χάσουν στο ένα (πιθανότατα στη Βουλή), αν όχι και στα δύο. Τέτοιου είδους προβλέψεις δεν περιλαμβάνονται στους σκοπούς αυτής της στήλης.

Όμως, αυτό που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και σκέφτηκα να ασχοληθώ μαζί του (γιατί, τέτοια γίνονται παντού κι όχι μόνο στας Αμέρικας), είναι η εμπλοκή των μεγάλων τεχνολογικών εταιριών, των BigTech, σ’ αυτές, η οποία κάθε άλλο παρά ‘διακριτική’ μπορεί να χαρακτηριστεί.

Περισσότερα: Οι BigTech δεν το παίρνουν… αψήφιστα

Πόσο θα αλλάξουν οι online αγορές μας όταν η τεχνητή νοημοσύνη αρχίσει να διαχειρίζεται προϊόντα, να ετοιμάζει παραγγελίες και να μας φέρνει τα ψώνια από τον... ουρανό; Συζητάμε διαρκώς για το πώς το ΑΙ θα μας βοηθά να βρούμε το κατάλληλο προϊόν. Προσωπικά, όμως, θεωρώ ότι εξίσου ενδιαφέρουσες αλλαγές θα δούμε σε όσα συμβαίνουν αφού πατήσουμε το κουμπί της αγοράς.

Εκεί έρχεται το λεγόμενο physical AI. Με απλά λόγια, η τεχνητή νοημοσύνη που επιτρέπει σε μηχανές να αντιλαμβάνονται το φυσικό περιβάλλον και να προσαρμόζουν τις ενέργειές τους. Ένα ρομπότ μπορεί, για παράδειγμα, να αναγνωρίζει ένα αντικείμενο και να προσαρμόζει τον τρόπο με τον οποίο το πιάνει. Η διαφορά από έναν συμβατικό αυτοματισμό βρίσκεται ακριβώς σε αυτή την ικανότητα προσαρμογής.

Περισσότερα: Ποιος θα μας φέρνει τις online αγορές μας;

Το είπαμε και το γράψαμε κάμποσες φορές ως τώρα: καλή και άγια η Τεχνητή Νοημοσύνη, με τις τόσες και τόσες σημαντικές δυνατότητες που θέτει πλέον στη διάθεσή μας, όμως κάθε ‘νόμισμα’ έχει (μοιραία, εκ κατασκευής) και την άλλη όψη του, η οποία δεν είναι τόσο καλή όσο η πρώτη, που όλοι τρέχουμε να αξιοποιήσουμε.

Τα καλά και συμφέροντα της μιας πλευράς συνοδεύονται απαραίτητα και εξ ορισμού από τα δυσμενή της άλλης. Που, στην περίπτωση της ΤΝ, έχουν να κάνουν με το γεγονός ότι τις ίδιες, επιθυμητές από όλους σήμερα δυνατότητες τείνουν να αξιοποιήσουν πρώτοι και καλύτεροι οι κακόβουλοι, για τους δικούς τους σκοπούς, που δεν έχουν βέβαια σχέση με την πρόοδο της της ανθρωπότητας και το καλό του κοινωνικού συνόλου…

Περισσότερα: Ώρα να δούμε και την άλλη όψη του νομίσματος…

Υπάρχουν ορισμένες συνήθειες στις ηλεκτρονικές αγορές που δυσκολεύομαι να καταλάβω. Η αντικαταβολή είναι μία από αυτές. Επιλέγεις το προϊόν από την οθόνη, συμπληρώνεις ηλεκτρονικά τα στοιχεία σου, παρακολουθείς από το κινητό τη διαδρομή του δέματος και, όταν φτάσει στην πόρτα, αρχίζεις να... ψάχνεις χαρτονομίσματα και ψιλά. Κάπου εκεί, η ψηφιακή εμπειρία αποκτά μια μάλλον αναλογική κατάληξη.

Προσωπικά, θεωρώ ότι οι ηλεκτρονικές πληρωμές κάνουν τις αγορές ευκολότερες. Λιγότερη ταλαιπωρία, σαφέστερη εικόνα των συναλλαγών και ένας διανομέας που μπορεί να παραδώσει το δέμα χωρίς να χρειάζεται να κάνει και τον ταμεία. Συνεπώς, η πρώτη μου αντίδραση στη συζήτηση για περιορισμό της αντικαταβολής με μετρητά ήταν μάλλον θετική.

Περισσότερα: Αντικαταβολή: μια συνήθεια που 'επιμένει' για κάποιους λόγους

Στον χώρο της Πληροφορικής και των Τηλεπικοινωνιών, οι εταιρίες που κάνουν ‘απ’ όλα’ είναι λίγες κι αυτές δεν είναι πάντα ‘καθαρές’ – όλο και προστρέχουν σε άλλους προμηθευτές για το ένα ή το άλλο. Βλέπετε, είναι μεγάλος ο πειρασμός να ελέγχεις περισσότερο και καλύτερα την ‘πραμάτεια’ σου στην αγορά, χωρίς να χρειαστεί να εξαρτάσαι από τον κάθε προμηθευτή, αλλά και τις γενικότερες γεωπολιτικές συνθήκες, με ό,τι μπορεί να σημαίνει αυτό για την παραγωγή και -σε τελευταία ανάλυση- τα έσοδά σου. Από την άλλη, χρειάζεσαι πολύ περισσότερα ‘προικιά’ και πολύ μεγαλύτερες επενδύσεις σε όλα τα επίπεδα, προκειμένου να καλύπτεις ο ίδιος όλες τις ανάγκες σου, λειτουργώντας ως καθετοποιημένος δημιουργός υλικού και λογισμικού.

Με αυτή τη σκέψη-πρόκληση είχαν αναμετρηθεί πολλοί ως τώρα, αλλά τα ‘οχυρά’ κρατούσαν – βλέπετε όσες απόπειρες έγιναν, στην πλειονότητά τους δεν είχαν φέρει τα αναμενόμενα, ενώ κάποιες άλλες μάλλον καρκινοβατούσαν. Όμως, οι καιροί αλλάζουν, οι συνθήκες στην αγορά το ίδιο, οπότε είσαι αναγκασμένος να ζυγίζεις τα πράγματα συχνά-πυκνά και να αναθεωρείς, αν χρειαστεί, τις στρατηγικές επιλογές σου.

Περισσότερα: Όλα μπερδεύονται γλυκά κι ο κύκλος μεγαλώνει

Λες ότι θα δεις ένα επεισόδιο. Άλλωστε, διαρκεί μόλις ένα λεπτό. Μετά θέλεις να μάθεις τι έγινε στο επόμενο και, κάπου εκεί, η εφαρμογή ζητά να πληρώσεις για τη συνέχεια. Η σκέψη ότι «σιγά το ποσό» αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον όταν επαναλαμβάνεται αρκετές φορές.

Καλώς ήρθατε στον κόσμο των short dramas, μιας αγοράς που αναπτύσσεται γρήγορα, με την τεχνητή νοημοσύνη να διευκολύνει σημαντικά την παραγωγή και το κάθετο βίντεο (ιδανικό για να προβάλλεται στο κινητό) να επεκτείνεται στη μυθοπλασία.

Περισσότερα: Short dramas: Πώς 'κολλάς', πληρώνεις και περιμένεις το happy end

‘Καλομελέτα κι έρχεται’, λέει η σοφή λαϊκή παροιμία – μόνο που, στην περίπτωσή μας, μάλλον ‘κακομελέτα’ πρέπει να λέμε, μιας και θα έχουμε να κάνουμε με τις απρόβλεπτες, αλλά σίγουρα οδυνηρές συνέπειες κάποιας μεγάλης και κυρίως εκτεταμένης κυβερνοεπίθεσης… Που, αργά ή γρήγορα, θα έλθει – αυτό είναι προδιαγεγραμμένο! Έτσι κι αλλιώς, οι κυβερνοαπειλές αυξάνουν και πληθαίνουν, όπως έδειξε κι η πρόσφατη έκθεση ‘Threat Landscape 2026’ του ENISA, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Κυβερνοασφάλειας, που εδρεύει στην Αθήνα.

Η φετινή έκδοση επιβεβαιώνει πως οι άπειρες ψηφιακές εξαρτήσεις μας διευρύνουν την εν δυνάμει επιφάνεια επίθεσης και απαιτούν νέο επίπεδο επαγρύπνησης από όλους, προκειμένου να προλαμβάνονται και να μετριάζονται αποτελεσματικά οι επιπτώσεις των ραγδαία πολλαπλασιαζόμενων κυβερνοπεριστατικών. Και τα πράγματα είναι βέβαιο ότι θα πάνε από το κακό στο χειρότερο, όσο οι κακόβουλοι αντιλαμβάνονται και αξιοποιούν περισσότερο τις δυνατότητες που θέτουν στη διάθεσή τους οι πάμπολλες εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Περισσότερα: Οι 'μεγάλοι' του ΑΙ προετοιμάζονται για το χειρότερο